سیری در تاریخ جهان

غزالي

ابوحامد محمد ابن غزالي (Algazet  در ترجمه هاي لاتين)(450-505)مشهورترين و متنفذترين عارف دنياي مسلمان است كه احتمالا فقط ابن عربي ميتواند با او برابري كند. كتاب ها و پژوهش هايي كه نويسندگان قديم و جديد مسلمان و گروه بزرگي از اسلام شناسان غرب به او اختصاص داده اند بيشمار است و كارهاي م.اسين پالاسيوس درباره ي او به يقين از همه درخشانتر است.

فيليپ حتي در(تاريخ اسلام)ستايشي استثنائي نثار او مي كند:«او بي گفتگو يك عالم بزرگ الهي اسلام و يكي از فخيم ترين و اصيل ترين متفكران ان است.» هانري كربن داور و مرجع بزرگ فلسفه و عرفان اسلامي گمان دارد كه او«يكي از قوي ترين شخصيت هايي است كه در سراسر تاريخ اسلام پديدار شده و اين واقعيت را عنوان حجت الاسلام كه در زمان حيات به او داده شد ثابت ميكند.»جي.ام.وينكس اثار غزالي را به مثابه ي «بزرگترين داده ي روح ايراني به اسلام و به ميانجي ان براي ما غربيان» توصيف ميكند و مي افزايد كه:

«او {عالمي } درخشان است‌‌‌‌‌‌‌،نه تنها به دليل اصالت بزرگ نظريه و تفكرش،بلكه به علاوه به دليل استعدادهاي جامع و واقع بين اش كه در خدمت مطالعه ي الهي-فلسفي و اجراي عملي و عرفاني به كار گرفت.وقتي اين ويژگي ها را با دانش ژرف و شخصيت بي نهايت جذاب غزالي يكپارچه بنگريم،باهم يكجا جمع و كامل كنيم انگاه به راحتي ميتوانيم او را به منزله ي گوهري نادر و گرانبها براي اسلام و شايد براي هر مذهب و ديانت ديگر در نظر اريم.»

ابوحامد محمد ابن احمد الغزالي  در قريه اي نزديك توس،شهر زادگاه فردوسي در خراسان به سال 450 متولد شد و به تحصيلاتي درخشان در مدرسه ي علوم الهيات نيشابور پرداخت. به بغداد رفت و دو سال (484-485)در ان شهر به تدريس مشغول شد.دراين زمان غزالي دو اثر از مهمترين اثار فلسفي خود را با نامهاي مقاصد الفلاسفه و تهافت الفلاسفه به تحرير در اورد كه هر دو پنجاه سال بعد در طليطله (تولدو) به ترتيب با نام هاي Logica et philosphia algazelis arabis  "و" Destructio philosophorum منتشر شدند. غزالي در كتاب اول  چكيده ي عقايد و ارا مهممترين فيلسوفان - و در ميان ايشان فارابي و ابن سينا- را به منزله ي مقدمه اي بر دومين كتب خود مي اورد و در دومين كتاب،عقايد ايشان را رد كند و مي كوشد تا از طريق يك ديالكتيك خردگرايانه،يقين فيلسوفان و نظريه اي انان را داير بر ناتوانائي عقل در رسيدن به يقين در هم بشكند.وي در اين كتاب فيلسوفان را به سه گروه تقسيم ميكند: دهريون(ماترياليستها)،طبيعيون(ناتوراليستها)و الاهيون(خداگرايان)،و ميكوشد تا به خصوص اين گروه اخير و از اين رهگذر فارابي و بيش از او ابن سينا را مردود بشمارد،و همين بعدها ابن رشد را بر ان ميداشت تا به نوبت خويش،غزالي را در اثرش موسوم به «تهافت التهافت»(سقوط اندر سقوط)رد و باطل شمارد.

غزالي در گير و دار يك بحران روحاني درسهاي خود را در نظاميه ي بغداد رها و همه چيز را ترك كرد تا در جامعه ي صوفيان به يك سفر دراز عرفاني ده ساله رود و اين سياحت انفرادي او را به شهرهاي دمشق،اورشليم،اسكندريه،قاهره،مدينه و مكه برد.انگاه،ازاد از تمام تعلقات مادي به بغداد برگشت و از انجا به زادگاه خود درامد و باقي عمر را به رايگان و با رد همه ي مقامات بلندي كه پادشاهان و وزيران عصر به او پيشنهاد مي كردند،در تعليم و تدريس گذراند. در اين زمان بود كه غزالي كتاب هاي متعدد و در ميان انها «احيا علوم الدين»را نوشت كه مونتگمري وات ان را به منزله ي «راهنماي كامل هر مسلمان در تمام جنبه هاي زندگي مذهبي اش»توصيف مي كند.

غزالي در سال505 در55 سالگي در گذشت.تصویر زیر از ارامگاه غزالی واقع در شهر قزوین است.

اثار غزالي از زمره ي شناخته شده ترين،پر تفسير ترين و بحث انگيز ترين اثار فرهنگ اسلامي است. اين اثار انعكاسي گسترده،نه تنها در دنياي اسلام بلكه در اروپاي قرون وسطي داشتند،و كساني چون(توماس اكويناس)،البرتوس ماگنوس(البرت كبير)و انسلم دوكانتربوري و بعدها پاسكال را تحت تاثير قرار دادند.

در اسلام غرب(اسپانياي مسلمان و مغرب)اثار غزالي فراز و فرودهاي حيرت اوري داشته است.در زمان پادشاهي مرابطون اسپانيا(453-542)فقها عليه غزالي،به ويژه بر ضد كتاب «احياء علوم الدين»- كه در ان غزالي مدعي است پرداختن به عبادات كافي نيست زيرا اصل، نماز درون است كه تنها وسيله براي ضمير ادمي در نزديك شدن به خداوند است- جنجال و غوغا به پا كرد.اين مطلب كتاب كه «اصل، عبادت تن ها نيست ، بلكه عبادت دل ها است» در ميان فقيهان، انكار اداب مسلماني تلقي ميشد.

برگرفته از کتاب «ایران در اسپانیای مسلمان» نوشته ی شجاع الدین شفا ترجمه ی مهدی سمسار

موفق و تندرست باشيد

.........................................................................

مثل اینکه با بروز مشکلاتی که اخیرا برای اینترنت(پائین امدن سرعت و.....) پیش اومده خیلی از دوستان نمی توانند از طریق یاهو مسنجر.......

برای لوگین شدن در یاهو این تنظیمات رو انجام دهید

ابتدا گزینه Messenger و سپس Connection Preferences رو بزنید که در یه پنچره باز میشه که در اون قسمت گزینه  Connect via a proxy server و بعد HTTP proxy رو انتخاب کنید و بعد ok کنید و با یاهو ایدی خودتون رو لوگین کنید.